Open uitnodiging aan Shell en Greenpeace

Een open uitnodiging aan Shell en Greenpeace om met elkaar een dialoog te voeren over de vraag hoe energiewinning en milieubescherming zich tot elkaar verhouden.

Greenpeace wil de Noordpool beschermen tegen oliewinning.

Shell maakt zich op om te beginnen met oliewinning daar.

Greenpeace voert daarom wereldwijd actie tegen Shell. Gisteren ook weer in Nederland. Activisten blokkeerden tientallen benzinestations van Shell.

In een reactie heeft de Nederlandse organisatie van Shell Greenpeace voor de rechter gedaagd om verdere blokkades van benzinestations te verbieden. Het kort geding vindt volgende week plaats.

Over deze affaire vond gisteren een interessante discussie op Twitter plaats. Het begon met Paul Stamsnijder van de Reputatiegroep, een communicatieadviesbureau:

http://twitter.com/reputatiegroep/status/246583448054161410

http://twitter.com/reputatiegroep/status/246600074845638658

Tijd om de zaak in een groter perspectief te plaatsen, vond ik. Misschien lijdt de reputatie van Greenpeace onder een aantal automobilisten en pomphouders door de protesten (iets waarvan de actievoerders niet wakker zullen liggen), maar er is hier in wezen toch iets veel fundamentelers aan de hand.

Greenpeace maakt zich zorgen over natuurbehoud en de toekomst van onze planeet en spreekt Shell aan op zijn verantwoordelijkheid in deze, dus op de duurzaamheid van zijn ondernemen. Dat gaat niet in de eerste plaats over perceptie, maar over het handelen van een bedrijf en de grenzen die het daarbij al dan niet inachtneemt.

Aldus reageerde ik op Twitter, zoals hieronder weergegeven:

http://twitter.com/JulesPrast/status/246621022575529984

http://twitter.com/JulesPrast/status/246622642747088897

http://twitter.com/JulesPrast/status/246624422948126720

In de wisseling van berichten is zichtbaar dat inmiddels André Manning, mijn opvolger bij Philips als directeur communicatie, ook had gereageerd op de tweets van Paul Stamsnijder.

En zie, daar meldde zich eveneens Bert Regeer op het net, het hoofd communicatie van Shell Nederland. Wil Shell niet luisteren en praten? Of wil Greenpeace niet luisteren en praten?

Bert Regeer:

Aha, dacht ik. Even checken bij Inge Wallage, eveneens oud-collega van Philips en inmiddels directeur communicatie van Greenpeace International:

http://twitter.com/JulesPrast/status/246646773232316417

Misschien ligt er wel een dialoog in het verschiet tussen de communicatiecollega’s van Shell en Greenpeace, twitterde ik hoopvol terug aan Bert Regeer:

http://twitter.com/JulesPrast/status/246648130827870210

Het antwoord van Inge Wallage kwam echter pas toen het al zaterdag was:

Merk op dat Inge in haar reactie niet Bert Regeer betrekt.

Tijd om de balans op te maken:

Zoals ik Shell en Greenpeace ken, kiest ieder zijn eigen spel.

Shell Nederland houdt de blik ferm gevestigd op zijn verkoopcijfers en opinie-onderzoek onder consumenten en opinieleiders: blijven klanten benzine bij ons tanken en hebben opinieleiders begrip voor onze positie?

Greenpeace richt zich internationaal op het merk Shell waarvan Shell Nederland maar één van de vertegenwoordigers is. De beslissingen over oliewinning op de Noordpool worden genomen op het internationale hoofdkantoor van Shell, waar Greenpeace onlangs bij wijze van protestactie binnendrong. Het gaf er zelfs een persconferentie vanuit de werkkamer van Peter Voser, de bestuursvoorzitter van Shell.

Zoals alle oliemaatschappijen bevindt Shell zich in de ondankbare positie dat het maatschappelijke kritiek krijgt te verduren terwijl het voorziet in een primaire behoefte aan energie. Zonder olie komt de samenleving tot stilstand. Olie winnen gaat niet zonder vuile handen.

Actievoerders die Shellstations bezetten komen vast niet allemaal te voet, met de fiets en met elektrische auto’s; ze komen ook met auto’s en bussen die op benzine rijden.

In zijn reactie op protestacties volgt Shell ongetwijfeld een zorgvuldig uitgestippelde concernstrategie. Het praat rechtstreeks met opinieleiders en de media, maar vermijdt een publieke discussie met Greenpeace.

Stel je voor dat Dick Benschop, de directeur van Shell Nederland, met de media erbij in gesprek zou gaan met de campagneleider van Greenpeace. Dan zou Greenpeace Shell confronteren met de onplezierige werkelijkheid dat het bedrijf om een aan energie verslaafde wereld aan zijn heroïne te helpen, moet opereren in omstandigheden waar het milieu het kind van de rekening kan worden. Die discussie voert Shell liever buiten de schijnwerpers.

Het regieboek van de landenorganisaties van Shell lijkt voor te schrijven dat mediawoordvoerders Greenpeace uitnodigen voor een ‘productieve dialoog’. Deze mantra kom je althans terug in verschillende landen. Zo probeert Shell de indruk te wekken dat het met actievoerders in gesprek wil blijven terwijl de voorbereidingen voor oliewinning in de Noordpool gewoon doorgaan.

Shell probeert zich ondertussen ook met juridische maatregelen te beschermen tegen acties van Greenpeace. In een eerdere blogpost heb ik hier aandacht aan besteed.

Greenpeace lijkt echter de oproep van Shell om de veiligheid van benzinestations in acht te nemen, naast zich neer te leggen. Dat kan mogelijk tegen Greenpeace werken wanneer de rechter zich binnenkort over de toelaatbaarheid van de acties moet uitspreken.

Ik ken de geschiedenis van het verschil van inzicht tussen Shell en Greenpeace niet precies. Meestal is het zo dat actiebewegingen zoals Greenpeace eerst met bedrijven praten over hun zorgen en pas tot actie overgaan wanneer de gesprekken niet in voldoende mate resultaat opleveren. Wie niet horen wil, moet voelen.

Dit zou het verschil in perspectief over het belang van dialoog tussen beide partijen kunnen verklaren. Voor Greenpeace is de tijd van praten voorbij. Wat heeft het voor zin om achter gesloten deuren met vertegenwoordigers van landenorganisaties in gesprek te gaan? Deze mensen gaan niet over de oliewinning op de Noordpool en willen het liefst van gedachten wisselen over de veiligheidsrisico’s van actievoeren op benzinestations.

Greenpeace wil via nationale acties de druk op Shell opvoeren en het bedrijf bewegen tot stopzetten van oliewinning op de Noordpool, in een gebied dat actievoerders zien als een natuurreservaat. Geopolitiek is de Noordpool een niemandsland. Gezien de aanwezige grondstoffen maken grotere en kleinere landen, van de VS en Rusland tot Noorwegen, zich op voor een strijd om de rechten hierop. Die dimensie is er ook nog.

Dit is allereerst een strijd met een concrete inzet: gaan energiebelangen voor milieubelangen of omgekeerd? Shell komt op voor het energiebelang, Greenpeace voor het milieubelang.

Greenpeace heeft een hardere lijn aangekondigd toen de milieutop in Rio de Janeiro eerder dit jaar niet tot bindende afspraken in staat bleek. In een vlammend pleidooi in de Britse krant The Guardian kondigde Kumi Naidoo, de internationale aanvoerder van Greenpeace, aan in het belang van het behoud van het milieu desnoods de wet te zullen overtreden, met alle consequenties vandien. Ook hieraan heb ik eerder op deze blog een kritische beschouwing gewijd.

Neemt Greenpeace nu de proef op de som met Shell? Het wordt interessant om te zien of Greenpeace doorgaat met acties mocht de Nederlandse rechter deze verbieden. Of het bereid is dwangsommen te verbeuren met het risico dat de deurwaarder beslaglegt op kantoorinventaris en bankrekeningen. En of actievoerders hun vrijheid in de waagschaal durven stellen wanneer ze voor verdergaande acties binnen het bereik van het strafrecht komen te vallen.

De strijd is er in wezen een tussen twee soorten algemeen belang: het belang van energievoorziening en het belang van milieubescherming. In het geding is ook de vraag waar voor een particulier bedrijf als Shell de grenzen eigenlijk lopen wanneer het gaat om duurzame verantwoordelijkheid en bescherming van de planeet.

Voor Greenpeace is de vraag hoeveel maatschappelijke grenzen er overschreden kunnen worden voordat zijn acties zich tegen zichzelf keren.

Ondertussen houdt Greenpeace de blik op de bal en de focus op de zaak. Shell is defensief en gaat de discussie over de zaak uit de weg, althans in het openbaar. Verwijten van milieuvervuiling incassert het in zijn dikke huid zolang de kassa maar rinkelt en de merkperceptie er niet te veel onder lijdt. Elk speelt voor zijn eigen publiek en meet zijn succes af aan andere maatstaven.

Ik zou wel geïnteresseerd zijn in een publieke discussie tussen beide partijen over energiebelang versus milieubelang en de verantwoordelijkheid van Shell voor een duurzamer wereld. Maar ik begrijp dat zo’n dialoog er op Twitter niet inzit.

Ik ken echter Bert Regeer en Inge Wallage. Dus ik bied graag mijn spreekkamer in Woerden aan als neutraal terrein voor een discrete ontmoeting. Dialoog is een gesprek van mensen. Twee is genoeg. Nu bonken twee organisaties, ieder volgens eigen logica, tegen elkaar in. Zeker twee goed gepositioneerde communicatiemensen zouden toch in staat moeten zijn tot een vorm van overeenstemming over wat nodig is om in deze kwestie het begin van een oplossing in zicht te brengen?

Beschouw het als een open uitnodiging, in het algemeen belang.

Het zou Shell sieren wanneer het hieraan zijn medewerking verleent. Meer visionair, het vizier open: dat komt ook het reputatiemanagement ten goede.

3 gedachten over “Open uitnodiging aan Shell en Greenpeace”

  1. Reputaties en merkenbouw liggen in elkaars verlengde voor Shell en Greenpeace. Ze kunnen niet met elkaar en niet zonder elkaar! Er is nooit een winnaar in dit soort zaken en door dialoog met een gezamenlijk streven naar een betere wereld komt er ongetwijfeld een beter wederzijds begrip en waarschijnlijk een nog nauwkeurig werkwijze van Shell. Kwestie van verstandig wederzijds stakeholder management.

    Like

  2. Dank je wel voor de heldere uiteenzetting, Jules. Zoals altijd zie je het scherp. Een publieke discussie via Twitter klinkt interessant, maar is wellicht minder zinvol. Ik telde afgelopen vrijdag tussen 5 uur ’s ochtends en 2 uur ’s middags zo’n drieduizend tweets over de acties op Shell stations; van steun tot afkeer, van zure opmerkingen tot heerlijke humor. Als we daar nu een dergelijk gesprek aan toevoegen, dan wordt het erg druk op Twitter. Ik neem de uitnodiging graag aan voor een gesprek met Inge en jouzelf – jouw werkkamer of elke andere locatie. Ik laat je wat data weten zodat we iets kunnen opzetten. Met hartelijke groet – Bert Regeer

    Like

  3. Na de Greenpeace acties op het hoofdkantoor van Shell (Sylvia Borren, Executive Director Greenpeace Nederland), nodigden zij en Kumi Naidoo (International Executive Director Greenpeace International) de heren Voser en Benschop uit voor een publiek debat, toch een mooie vorm van dialoog, zou ik denken. Greenpeace kreeg daarop geen reactie van Shell.

    Like

Reageren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s