De baas is ziek

Het dinsdag aangekondigde ziekteverlof van de CEO van AkzoNobel roept intrigerende communicatievragen op.

Als gewone werknemers ziek thuis zijn daalt de beurskoers niet. Organisaties zijn gebouwd op continuïteit.

Maar in dit geval gaat het niet om een gewone werknemer, maar om de hoogste werknemer van het concern. Die kan ook ziek zijn. Hij is de eerste topman niet die dit overkomt. CEO’s zijn geen supermensen en het wordt tijd dat we die verwachting niet langer op hen projecteren.

Wat moet er door de hoofden zijn gegaan van de mensen die binnen AkzoNobel betrokken waren bij de vraag: wat nu?

Als de CEO wegvalt, valt ook de gebruikelijke orde van de dingen weg. Dan ontbreekt bij interne discussies de regiefunctie van degene die normaal gesproken de laatste stem heeft en in belangrijke situaties als eindverantwoordelijke kiest welke van de adviezen hij wel of niet overneemt en hoe bij de implementatie de maatvoering eruit moet zien.

Was een persbericht nodig om de afwezigheid van de CEO en diens tijdelijke vervanging wereldkundig te maken?

Misschien hebben de president-commissaris en de CFO meteen besloten dat dit moest. Zo gaat dat in organisaties. Soms wordt er over de hoofden van iedereen, inclusief het hoofd communicatie, alvast een besluit genomen over de communicatie. Zeker commissarissen die zelf CEO zijn geweest, kunnen roekeloos optreden, met grote gevolgen voor de reputatie van de onderneming. Daar zijn mooie voorbeelden van.

Als het hoofd juridische zaken is geraadpleegd, dan heeft die gezegd: fair disclosure! AkzoNobel is ook in de VS aan de beurs genoteerd. Al het belangrijke nieuws van de onderneming moet onverwijld openbaar worden gemaakt. De toezichthouders in de VS zijn daar het strengst in.

Maar het probleem met juristen is vaak dat die ieder risico willen uitsluiten. Ze moeten worden uitgedaagd (meestal door de CEO) om te beoordelen hoeveel rek er in hun adviezen zit. De president-commissaris en de CFO kunnen op voorhand geneigd zijn het juridische advies zwaarder te laten wegen dan de CEO zou doen.

De zieke CEO zit machteloos thuis en ziet de situatie met lede ogen aan. Hij belt het hoofd communicatie en zegt dat hij een persbericht niet ziet zitten. Laat hem maar lekker in stilte ziek thuis zijn. Hoe koersgevoelig is de tijdelijke afwezigheid van de hoogste man eigenlijk? De beursregels zeggen daar niets over en de casuïstiek evenmin. Een beetje CEO zal bij ziekte op uitstel willen spelen, ook in de hoop dat zijn gezag geen deuken zal oplopen.

Mocht dit zo gegaan zijn (ik weet het niet), dan zit het hoofd communicatie in een lastig parket. Zijn (zieke) baas wil het een en de president-commissaris en de CFO iets anders. Op hun instructie ligt het persbericht in concept al klaar.

Wat vindt het hoofd communicatie zelf? Het is goed voorstelbaar dat deze naar de situatie kijkt en een persbericht noodzakelijk acht. Hij ziet het punt van de CEO maar betrekt in zijn afweging ook dat de topman nog maar enkele maanden aan het roer staat en een strategie-aankondiging in het vooruitzicht heeft gesteld die door zijn ziekte nu hoe dan ook moet worden verschoven naar de verderliggende toekomst. Dit alles pleit voor transparantie, voor een persbericht. Dan weet iedereen waar hij aantoe is.

Je moet als hoofd communicatie sterk in je schoenen staan om de communis opinio bij de voorstanders van een persbericht te trotseren. Je bent de enige die nog onafhankelijk kan denken. Zelfs de CEO is door zijn ziekte in zekere zin belanghebbende geworden.

Maar er is wat te zeggen voor de positie van de topman: nog maar even doormodderen. De beursregels maken een aankondiging strikt genomen niet noodzakelijk en ook van de beursregels kun je de rek opzoeken. Mocht het nieuws gaan lekken, dan heb je altijd het persbericht achter de hand voor onmiddellijke publicatie.

Zelfs als het hoofd communicatie van AkzoNobel voor deze argumentatie had gevoeld, dan denk ik niet dat hij het tegen de voorzichtige school gered zou hebben. Persoonlijk denk ik dat je als hoofd communicatie zeer goed tot de conclusie zou kunnen komen dat, alles afwegende, een persbericht de beste weg voorwaarts is.

Dan daalt de beurskoers na de aankondiging en is Leiden in last. Bij afwezigheid van de CEO is de verantwoordelijkheid voor de gekozen koers onduidelijk. Het hoofd communicatie is een makkelijke prooi. Die moet onder normale omstandigheden knopen doorhakken en nee zeggen tegen businesshoofden die om hun moverende redenen onrijpe aankondigingen alvast de wereld in willen sturen. Nu zijn beschermheer, de CEO, er niet is, is zijn positie kwetsbaar.

Daar sta je dan als communicatiehoofd. Juiste beslissing genomen maar nu zeggen mensen binnen het bedrijf: had het niet anders gekund? Hadden de president-commissaris en de CFO onmiddellijk na de aankondiging niet een persconferentie kunnen geven of een serie interviews? Kan dat niet alsnog?

Het is een risico van het vak van hoofd communicatie maar het blijft een ongemakkelijke positie. En je weet: als mijn baas terugkeert van ziekteverlof, zal ook hij de wijsheid van het persbericht ter discussie stellen.

Iedereen kan in de daling van de beurskoers zijn eigen gelijk vinden. Het was nodig. Het was niet nodig. Het was misschien nodig maar het had anders gemoeten.

Ik denk dat als ik in de schoenen had gestaan van het hoofd communicatie van AkzoNobel, ik gedaan had wat hij gedaan heeft. Het was nodig, op goede professionele, communicatie-inhoudelijke gronden in de gegeven situationele contekst. Stel je voor dat je geen transparantie had gezocht!

Het is nu aan het bestuur van AkzoNobel om te laten zien dat ook bij afwezigheid van de hoogste werknemer de onderneming in staat is aan de verwachtingen van de financiële markten te voldoen. Die markten hadden mijns inziens de onderneming wel iets meer van het voordeel van de twijfel mogen gunnen, maar wie ben ik? De markten hebben altijd gelijk, zegt men.

Reageren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s