Dubbele standaarden

De schemerwereld van corruptie lijkt in het internationale zakendoen een wereld te zijn van horen, zien en zwijgen

Volgens de Financial Times (‘China’s healthcare needs unofficial funds’, 16 juli 2013) is omkoping van ziekenhuizen en artsen standaard in China. Die zijn voor hun inkomen afhankelijk van de vergoeding die ze krijgen van farmaceuten om hun dure merkgeneesmiddelen voor te schrijven.

De Britse medicijnfabrikant GlaxoSmithKline (GSK) wordt nu vervolgd in China wegens zulke omkoping. Het bedrijf zou in zes jaar tijd voor bijna een half miljard dollar aan smeergeld hebben uitgekeerd via een netwerk van zevenhonderd reisbureaus. Deze betaalden ziekenhuizen en artsen voor deelname aan niet bestaande conferenties en reizen.

GSK zegt verrast te zijn. Op de website van het bedrijf staat dat het verantwoord wil zakendoen. Er gelden strenge interne regels voor de verkoop en marketing. Omkoping is uit den boze.

Recordboete
Het concern liep eerder tegen de lamp in de Verenigde Staten. In 2012 kocht het met een recordboete van drie miljard dollar verdere vervolging door de Amerikaanse justitie af wegens ontoelaatbare marktpraktijken.

De schemerwereld van corruptie lijkt in het internationale zakendoen een wereld te zijn van horen, zien en zwijgen.

Kan omkoping op de schaal waarvan GSK in China wordt beschuldigd, zich werkelijk in het verborgene voltrekken zonder dat het management daarvan weet of had horen te weten? Hoe is het mogelijk dat de bedragen waarom het gaat, zich jarenlang onttrokken hebben aan de aandacht van de interne controle en de externe accountant?

Nalatigheid
Best practice in grote multinationals is het om normen- en waardenprogramma’s groot uit te rollen. Daarnaast krijgen alle leidinggevenden met enige regelmaat een cursus waarin ze van de spelregels van eerlijk zakendoen worden doordrongen. Op alle niveaus ondertekenen leidinggevenden een maal per jaar een verklaring dat zij en hun ondergeschikten zich aan de regels houden.

Op deze manier, en via de interne controle en de accountant, kun je de autoriteiten laten zien dat je je bedrijf schoon houdt. Het beschermt je als management ook tegen vervolging wegens nalatigheid.

De Amerikaanse justitie is de enige die omkoping in het buitenland actief strafrechtelijk vervolgt onder de Foreign Corrupt Practices Act. Ook in andere landen (zoals Nederland) is dit strafbaar, maar in de praktijk ontbreekt het vaak aan de deskundigheid, de capaciteit en de politieke wil om tot vervolging over te gaan.

Berustend
De wereld van de corruptie is er dus niet alleen een van horen, zien en zwijgen, maar ook van dubbele standaarden. Fraaie beloftes op de website en alle programma’s ter voorkoming lijken op de een of andere manier niet bestand tegen de realiteit van de wereldmarkten.

Analisten die in de FT aan het woord komen, tonen zich berustend. Iedereen doet het. Iedereen? Dus ook andere grote farmacieconcerns in China? De analisten schetsen een beeld van een markt waarin omkoping onderdeel is van de stille marketing van bedrijven. Het wordt uitgelokt door het systeem. De Chinese overheid die vervolging instelt doet dit mede om binnenlands-politieke redenen.

Impliciet gaan deze analisten er ondertussen kennelijk van uit dat er achter de bedrijfsfaçade van schone handen een andere wereld schuilgaat. Wat weten zij dat wij niet weten?

Als er dubbele standaarden bestaan, wat betekent dit dan voor de governance van bedrijven en voor het vertrouwen dat de buitenwereld stelt in hun integriteit? En in die van de accountant?

In het ‘transparantietijdperk’ zijn er nog steeds witte plekken in het vlekkenplan van de bedrijfslevenpraktijk.

2 gedachten over “Dubbele standaarden”

  1. Het ligt niet alleen aan de bedrijven en lokale cultuur maar ook aan de overheden. Bijvoorbeeld: een Europese bank met een vestiging ergens in Afrika ontdekte corrupte betalingen die duidelijk als witwassen gemeld moesten gaan worden. Toen de melding bijna gedaan was echter meldde het ‘slachtoffer’ dit aan zijn Connecties bij de lokale De Afrikaanse Bank, hun tegenpartij van DNB alhier. Die greep snel in: als deze melding gedaan wordt dan bent u per volgende maand uw gehele banklicentie in ons land kwijt, u bedreigt het Staatsbelang (lees: dat van de corrupte elite die aan de macht was). Bank moest helaas dus de melding intrekken…

    Like

Reageren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s